Sigorta yazılımı nedir? Modüller, türler ve seçim rehberi

Sigorta yazılımı, bir sigorta şirketinin ürün tasarımından poliçe tanzimine, prim tahsilatından hasar ödemesine ve yasal raporlamaya kadar tüm operasyonunu dijital olarak yöneten kurumsal uygulamalar bütünüdür. Sektörde bu yapıya çoğu zaman "core sigorta sistemi" denir; çünkü şirketin sattığı her poliçe, tahsil ettiği her prim ve ödediği her hasar bu sistemde kayıt altına alınır.

Bir sigorta yazılımı tek bir program değil, birbirine bağlı modüllerden oluşan bir ekosistemdir. Bu rehberde modülleri, yazılım türlerini, Türkiye pazarına özgü gereksinimleri ve bir sigorta şirketinin sistem seçerken izlemesi gereken adımları ele alıyoruz.

Sigorta yazılımı ne işe yarar?

Sigorta yazılımı, riskin fiyatlanmasından poliçenin yaşam döngüsüne ve hasarın kapanmasına kadar olan süreci tek bir doğruluk kaynağı üzerinden yürütmeye yarar. Böylece satış, operasyon, finans ve aktüerya ekipleri aynı veriyle çalışır.

Sigortacılık, diğer finansal hizmetlerden farklı olarak uzun vadeli ve koşullu yükümlülükler üretir. Bir kasko poliçesi bir yıl boyunca zeyilname (endorsement) ile değişebilir, iptal edilebilir, yenilenebilir; hasar dosyası ise poliçe sona erdikten yıllar sonra bile açık kalabilir. Bu karmaşıklık, tablolar ve genel amaçlı ERP sistemleriyle yönetilemez. Sigorta yazılımının temel görevleri şunlardır:

• Ürünleri, teminatları ve tarifeleri parametrik olarak tanımlamak
• Teklif, poliçe tanzimi, zeyil, yenileme ve iptal işlemlerini yönetmek
• Prim tahsilatını, taksitleri ve iadeleri takip etmek
• Hasar ihbarından ödemeye ve rücuya kadar dosya yönetimini sağlamak
• Acente, broker, banka ve dijital kanallara ortak bir altyapı sunmak
• Muhasebe, reasürans ve yasal raporlama için doğru veri üretmek

Bir sigorta yazılımı hangi modüllerden oluşur?

Tipik bir sigorta yazılımı; ürün ve tarife, poliçe yönetimi, hasar, tahsilat ve muhasebe, kanal yönetimi, entegrasyon ve raporlama modüllerinden oluşur. Modüllerin sınırları tedarikçiden tedarikçiye değişse de işlevler büyük ölçüde aynıdır.

Ürün ve tarife yönetimi

Ürün modülü; teminatları, limitleri, muafiyetleri, kabul kurallarını ve fiyatlama parametrelerini tanımlar. Gelişmiş sistemlerde bu katmana ürün fabrikası (product factory) denir ve yeni bir ürün yazılım geliştirmeye gerek kalmadan, iş kullanıcısı tarafından yapılandırılabilir. Fiyat hesaplamasını yapan bileşen ise fiyatlama motoru (rating engine) olarak adlandırılır.

Poliçe yönetimi

Poliçe yönetim sistemi (Policy Administration System, PAS), sistemin kalbidir. Teklif, tanzim, zeyil, yenileme ve iptal işlemleri burada yürür. PAS'ın ayrıntılarını poliçe yönetim sistemi rehberimizde inceledik.

Hasar yönetimi

Hasar modülü; ihbar kaydı, eksper ataması, muallak hasar karşılığı, ödeme onayı, rücu ve dosya kapanışını yönetir. Hasar tarafı, müşterinin şirketi gerçekten deneyimlediği an olduğu için otomasyon yatırımlarının en yoğun olduğu alandır. Konunun detayı için hasar yönetim sistemi makalesine bakabilirsiniz.

Tahsilat, muhasebe ve reasürans

Bu katman; prim tahakkuku, taksit planları, kredi kartı ve banka tahsilatları, komisyon hesaplamaları, iadeler ve genel muhasebe entegrasyonunu kapsar. Reasürans modülü ise hangi riskin hangi anlaşma (treaty) ya da ihtiyari (facultative) plasmanla devredildiğini izler.

Kanal ve acente yönetimi

Acente portalı, broker ekranları, bankasürans entegrasyonları, web ve mobil satış kanalları bu katmandadır. Acentelerin yetki, komisyon ve üretim limitleri de burada yönetilir.

Entegrasyon ve raporlama

Entegrasyon katmanı, sistemin dış dünyayla konuştuğu API ve servis yapısıdır. Raporlama katmanı ise yönetim raporlarından yasal bildirimlere kadar tüm çıktıları üretir.

Sigorta yazılımı türleri nelerdir?

Sigorta yazılımları kabaca dört türe ayrılır: uçtan uca hazır paketler, alan bazlı en iyi çözümlerin birleşimi (best-of-breed), bulut tabanlı SaaS platformları ve şirkete özel geliştirilen sistemler. Her birinin kullanım senaryosu farklıdır.

Pratikte birçok şirket hibrit bir yapı kurar: çekirdek poliçe ve hasar işlemleri için hazır bir paket, müşteri ve acente deneyimi için ise özel geliştirilmiş bir dijital katman. Bu kararın ayrıntılı bir değerlendirmesi için hazır paket mi, özel geliştirme mi yazımıza göz atabilirsiniz.

Türkiye'de sigorta yazılımını farklı kılan gereksinimler nelerdir?

Türkiye'de çalışan bir sigorta yazılımının evrensel işlevlere ek olarak yerel kurumlarla entegre olması, yerel vergi ve kesintileri hesaplaması ve Türk mevzuatına uygun raporlama üretmesi gerekir. Yurt dışı kaynaklı paketlerde en çok efor bu yerelleştirme katmanına harcanır.

Öne çıkan yerel gereksinimler şunlardır:

• SBM ve TRAMER entegrasyonu: Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) ile Trafik Sigortaları Bilgi Merkezi (TRAMER) servisleri; trafik ve kasko poliçeleri, hasar geçmişi ve basamak bilgisi için zorunlu veri alışverişini sağlar.
• DASK entegrasyonu: Zorunlu deprem sigortası poliçeleri Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) sistemi üzerinden üretilir.
• Vergi ve yasal kesintiler: Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) ile bazı branşlarda uygulanan fon payları doğru hesaplanmalı ve raporlanmalıdır.
• SEDDK raporlamaları: Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından istenen dönemsel bildirimler sistemden güvenilir biçimde üretilebilmelidir.
• KVKK uyumu: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında açık rıza, aydınlatma, saklama ve imha süreçleri sisteme gömülü olmalıdır.
• Finansal raporlama: IFRS 17 (Türkiye'deki karşılığıyla TFRS 17) sözleşme gruplama ve ölçüm gereksinimleri, poliçe ve hasar verisinin daha ayrıntılı tutulmasını gerektirir.
• e-Belge süreçleri: e-Fatura, e-Arşiv ve elektronik poliçe gönderimi gibi belge akışları.

Sigorta yazılımı nasıl seçilir?

Sigorta yazılımı; ihtiyaç analizi, pazar taraması, senaryo bazlı demo, teknik değerlendirme, pilot ve sözleşme aşamalarından oluşan yapılandırılmış bir süreçle seçilmelidir. Yalnızca demo ekranlarına ya da lisans fiyatına bakarak verilen kararlar, uygulama aşamasında pahalıya patlar.

1. İş hedeflerini netleştirin. Yeni branşa girmek, maliyet düşürmek, dijital kanal açmak ya da eski sistemi emekliye ayırmak farklı mimari tercihler gerektirir.
2. Mevcut süreçleri ve veriyi haritalayın. Hangi ürünler, kaç kanal, hangi entegrasyonlar ve ne kadar tarihsel veri var? Bu envanter hem kapsamı hem migrasyon yükünü belirler.
3. Gereksinimleri önceliklendirin. Olmazsa olmaz, önemli ve iyi olur şeklinde üç seviyeli bir liste hazırlayın.
4. Senaryo bazlı demo isteyin. Tedarikçiden kendi ürününüzü, örneğin bir kasko zeyilini ya da çok teminatlı bir konut ürününü, canlı olarak yapılandırmasını isteyin.
5. Teknik mimariyi inceleyin. API yapısı, veri modeli, ölçeklenebilirlik, güvenlik ve dağıtım seçenekleri (yerinde kurulum ya da bulut) değerlendirilmelidir.
6. Toplam sahip olma maliyetini hesaplayın. Lisans, uygulama, özelleştirme, altyapı, bakım ve iç ekip maliyetlerini beş yıllık perspektifle toplayın.
7. Referans ve pilot ile doğrulayın. Mümkünse sınırlı bir ürün ya da kanalla pilot yapın; tedarikçinin Türkiye'deki benzer projelerini inceleyin.

Tedarikçiye yöneltilecek soruların ayrıntılı listesi için sigorta yazılım firması seçerken sorulması gereken 15 soru yazımızı kullanabilirsiniz.

Seçim öncesi kontrol listesi

Aşağıdaki liste, sigorta yazılımı değerlendirmesinde gözden kaçan noktaları yakalamak için pratik bir kontrol aracıdır. Her maddeye "evet, kısmen, hayır" yanıtı vererek tedarikçileri aynı ölçekte karşılaştırabilirsiniz.

• Yeni bir ürün ya da teminat, kod değişikliği olmadan tanımlanabiliyor mu?
• Tarife değişiklikleri versiyonlanıyor ve geriye dönük izlenebiliyor mu?
• Zeyil, iptal ve yenileme işlemlerinde prim farkı otomatik hesaplanıyor mu?
• SBM, TRAMER ve DASK entegrasyonları hazır mı, yoksa proje kapsamında mı geliştirilecek?
• Tüm iş fonksiyonları belgelenmiş API'lerle dışarı açılıyor mu?
• Rol bazlı yetkilendirme, işlem kaydı (audit log) ve veri maskeleme var mı?
• KVKK kapsamındaki saklama ve imha kuralları sistemde tanımlanabiliyor mu?
• IFRS 17 için gereken veri ayrıntısı üretilebiliyor mu?
• Performans testleri yenileme dönemi gibi yoğun dönemler için yapıldı mı?
• Tedarikçinin yerel destek ekibi ve bakım modeli net mi?

Bu değerlendirmeyi yaparken bağımsız bir teknik bakış açısı, özellikle kapsam ve maliyet tahmininde fark yaratır. İhtiyaç analizi ve tedarikçi değerlendirmesi için destek almak isterseniz bizimle iletişime geçebilirsiniz.